ਰਿਕਵਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਅਸਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਅਧਿਅਨ ਜਾਰੀ
ਮਾਨਸਾ(ਮਨਜੀਤ) : ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਯਰਸ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਤੋਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੇ 3 ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਮਰੀਜਾਂ ਵਿਚ ਹਾਰਟ ਸਬੰਧੀ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇਖੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ | ਕੋਰੋਨਾ ਰੋਗੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ, ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਥਕਾਵਟ ਅਤੇ ਪਸੀਨਾ ਜਿਆਦਾ ਆਉਣਾ ਸਾਫ ਲੱਛਣ ਹਨ | ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੋਵਿਡ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਦੇ ਅਨੁਕ੍ਰਮਣ ਦੇ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਅਸਲ ਵਿਚ ਭ੍ਰਮਾਊ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਗੀਆਂ ਦਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸਤਰਿਤ ਦਿਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਲਈ ਮੂਲਾਂਕਣ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ |
ਪੰਜਾਬ ਰਤਨ ਅਵਾਰਡੀ ਅਤੇ ਮੇਦਾਂਤਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਇੰਟਰਵੈਂਸ਼ਨਲ ਕਾਰਡਿਓਲਾਜੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਵਾਈਸ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾ. ਰਜਨੀਸ਼ ਕਪੂਰ ਨੇ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਰਚੁਅਲ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ |
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਯਰਸ ਇੱਕ ਰੇਸਪਰਟਾਰੀ (ਸਾਹ ਸਬੰਧੀ) ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਹੈ, ਪਰ ਦਿਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿਚ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਮਾਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਖੂਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਧਮਣੀਆਂ ਵਿਚ ਸੋਜ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ |
ਮੇਦਾਂਤਾ ਵਿਚ ਕੋਵਿਡ ਰੋਗੀਆਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਾਡੇ ਅਨੁਭਵ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੋਵਿਡ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਾਲੇ 10 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਰੋਗੀਆਂ ਵਿਚ ਗੰਭੀਰ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ |
ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਵਿਚ, ਕਈ ਕੋਵਿਡ ਉਪਚਾਰਿਤ ਰੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਦੇ ਸਮਾਧਾਨ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਦਿਲ ਸਬੰਧੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਦਾ ਵੀ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ |
ਵਾਯਰਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਲੱਡ ਕਲੋਟ ਫਾਰਮੇਸ਼ਨ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਥ੍ਰੋਵੋਸਿਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਇਹ ਐਂਡੋਥੇਲਿਯਮ (ਧਮਣੀਆਂ ਦੀ ਅੰਤਰਤਮ ਪਰਤ) ਡਿਸਫੰਕਸ਼ਨ ਦੇ ਵੱਲ ਵੀ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮਰੀਜਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਜਾਂ ਸਟ੍ਰੋਕ ਹੋਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਜਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ |
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿਚ ਤਕਲੀਫ, ਸਾਹ ਫੁੱਲਣਾ, ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਤੇਜ ਹੋਣਾ ਜਿਹੇ ਮਾਮਲੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ | ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕਈ (ਲਗਭਗ 40) ਵਿਚ ਕੋਵਿਡ 19 ਦੇ ਹਲਕੇ, ਮੱਧਮ ਜਾਂ ਗੰਭੀਰ ਪੱਧਰਾਂ ਦਾ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਰਿਹਾ ਹੈ | ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਦਿਲ ਸਬੰਧੀ ਕੋਈ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਕੋਰੋਨਾ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ |
ਪੋਸਟ ਰਿਕਵਰੀ ਜਦੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹ ਲੈਣ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ | ਈਸੀਜੀ ਟੈਸਟ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ | ਪੋਸਟ ਕੋਵਿਡ ਰਿਕਵਰੀ ਕਸਰਤ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੇ 6-8 ਹਫਤਿਆਂ ਤੱਕ ਬਚਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਇਸਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ |
ਅਸੀਂ ਰੋਗੀਆਂ ਵਿਚ ਅਸਮਾਨਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਮਾਮਲੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ | ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਰਿਕਵਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਅਸਰ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਅਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ | ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਈਕੋ-ਕਾਰਡਿਓਲਾਜੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦੇ ਲਈ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਕੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ | ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਪਛਾਣ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿਚ ਜਿਆਦਾ ਸੁਚੇਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਡਾ. ਕਪੂਰ ਨੇ ਕਿਹਾ |
ਮਰੀਜਾਂ ਨੂੰ ਸੰਕੇਤਾਂ ਅਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਵਿਚ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤਣ ਨਾਲ ਦਿਲ ਦੇ ਰੋਗ ਸਬੰਧੀ ਮੌਤ ਦਰ ਦੇ ਖਤਰੇ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ | ਇੱਕ ਸਧਾਰਣ ਈਸੀਜੀ ਟੈਸਟ ਨਾਲ ਪਤਾ ਚੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੱਛਣ ਦਿਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ | ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦਿਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਜਿਆਦਾਤਰ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਇਲਜ ਯੋਗ ਹਨ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਇਲਾਜ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ |